Araç tekliyor: buji mi bitti, ateşleme bobini mi?
Rölantide titreme, gaza basınca boşluk ve yanıp sönen arıza lambası çoğu zaman buji ya da ateşleme bobini kaynaklıdır. İkisini birbirinden ayırmanın pratik yolları.
Katalogda görün: Buji fiyatları · Opel Astra Buji
Benzinli bir araçta tekleme varsa ilk bakılacak iki oto yedek parça bujiler ve ateşleme bobinleridir. Kaba ayrım şudur: tekleme kademeli olarak, haftalar içinde yavaş yavaş arttıysa ve motor soğukken belirginse büyük ihtimalle bujiler ömrünü doldurmuştur. Tekleme aniden başladıysa, tek bir silindirde sabitse ve motor arıza lambası yanıp sönüyorsa şüphe önce ateşleme bobinindedir. Kesin ayrım ancak arıza kodunun okunması ve parçanın sökülüp görülmesiyle yapılır; bu yazı size hangi parçayı hazırlayacağınız konusunda yön verir.
Buji ve ateşleme bobini ne iş yapar?
Ateşleme bobini, akünün verdiği düşük gerilimi bujinin kıvılcım üretebileceği çok yüksek bir gerilime çevirir. Buji ise bu gerilimi yanma odasında tırnakları arasında kıvılcıma dönüştürerek yakıt-hava karışımını tutuşturur. Yani ikisi aynı zincirin iki halkasıdır: bobin üretir, buji ateşler. Zincirin hangi halkası zayıflarsa zayıflasın, dışarıdan görünen sonuç aynıdır — o silindir düzgün yanmaz ve motor tekler. Modern araçların çoğunda her silindirin kendi bobini bulunur, bu da arızalı silindiri bulmayı kolaylaştırır.
Buji ömrünü doldurduğunda ne olur?
Bujinin tırnak aralığı kullandıkça aşınarak açılır, elektrotun ucu yuvarlanır ve kıvılcım zayıflar. Bu yavaş bir süreç olduğu için sürücü genelde farkı hemen anlamaz; yakıt tüketiminde sinsi bir artış, sabah ilk çalıştırmada zorlanma ve rölantide hafif titreme ilk sinyallerdir. Yokuşta veya yüklüyken gaza basınca motorun "boğulması" da klasik bir buji belirtisidir. Bujiler set halinde çalışır; biri bittiyse diğerleri de aynı kilometreyi görmüştür, bu yüzden tek buji değil takım değiştirilir.
Ateşleme bobini arızasının tipik belirtileri
Bobin arızası çoğunlukla ani ve nettir. Araç bir anda sarsılmaya başlar, sanki bir silindir hiç çalışmıyormuş gibi vurur ve motor arıza lambası yanıp sönmeye başlar. Yanıp sönen (sabit yanmayan) arıza lambası, yanmamış yakıtın egzoza gittiğini ve katalizörün risk altında olduğunu gösterir; bu durumda araç zorlanmadan servise götürülmelidir. Bobinler ısıdan etkilenir, bu nedenle bazı arızalar motor ısındıkça ortaya çıkıp soğuyunca kaybolur. Nem ve yağ kaçağı da bobin gövdesinde kaçak yaparak aynı tabloyu doğurur.
İkisini ayırmanın pratik yolları
En hızlı yöntem arıza kodunun okunmasıdır; kod belirli bir silindiri işaret ediyorsa o silindirin bobini başka bir silindirin bobiniyle yer değiştirilir. Arıza da yer değiştirdiyse sorun bobindedir, aynı silindirde kaldıysa buji, enjektör veya kompresyon tarafına bakılır. Bujiler söküldüğünde her birinin ucunu karşılaştırmak da çok şey anlatır: biri ıslak, isli ya da yağlıysa o silindirde başka bir sorun vardır. Tırnakları eşit şekilde aşınmış, tebeşirimsi açık kahverengi bujiler ise normal ömür sonudur. Bu kontrolleri yapan usta değilseniz, ölçüm ve söküm işini bir servise bırakmak en doğrusudur.
Buji seçerken bakır, platin, iridyum farkı
Bujinin elektrot malzemesi hem ömrü hem fiyatı belirler. Bakır elektrotlu bujiler iyi iletkendir ama daha çabuk aşınır, bu yüzden daha sık değişim ister. Platin ve iridyum bujiler ince elektrotları sayesinde daha uzun ömürlüdür ve fabrikada bu tipte buji takılan araçlarda aynı tipe dönmek gerekir. Aracınıza bakır buji uygunken iridyum takmak ekstra performans getirmez; tersine, iridyum isteyen bir motora bakır takmak erken tekleme demektir. Tırnak aralığı ve ısı değeri de motora özeldir, bu nedenle seçim mutlaka araç kılavuzundaki veya orijinal bujinin üzerindeki koda göre yapılır.
Değişimde birlikte kontrol edilmesi gereken parçalar
Buji değişimi sırasında bobin soketlerinin, bobin lastik başlıklarının ve varsa buji kablolarının durumuna bakmak çok yerinde olur. Çatlamış bir bobin başlığı kıvılcımı kaçırır ve yeni bujiyle bile tekleme sürer. Yine aynı bölgede silindir kapağı üst conta sızıntısı varsa buji kuyularına yağ dolar; bu yağ bobini içeriden bozar. Tekleme uzun süre ihmal edilmişse yanmamış yakıt oksijen sensörünü ve katalizörü yormuş olabilir, bunlar da kontrol listesine girmelidir. Kısacası tekleme tek bir parçanın değil, ateşleme zincirinin tamamının konusudur.
Ne zaman değişir?
Buji değişim aralığı elektrot tipine ve motora göre ciddi biçimde değişir; bu yüzden tek bir kilometre vermek doğru olmaz. Doğru kaynak aracın bakım kılavuzudur ve orada yazan aralığa uyulması en sağlıklısıdır. Ateşleme bobininin ise belirlenmiş bir değişim periyodu yoktur; arızalanınca değişir. Ancak bir motorda bobinlerden biri arızalandıysa diğerleri de aynı yaşta olduğu için kısa vadede sıra onlara da gelebilir — özellikle yüksek kilometreli araçlarda ustalar sık sık takım değişimini önerir.
Talip Oto'da ne bulursunuz?
Talip Oto 1989'dan beri Bostancı'da oto yedek parça satıyor. Buji çeşitleri, ateşleme bobini çeşitleri, bobin başlığı ve ateşleme grubunun diğer oto yedek parçaları stoktan temin edilir. Aracınızın şasi numarası veya elinizdeki eski parçanın üzerindeki kodla doğru ürünü eşleştirmek en garantili yoldur. İstanbul içinde motorlu kurye ile ustanıza kadar gönderim yapılır; sipariş ve stok sorgusu için 0216 565 22 76 numaralı hattan ulaşabilir ya da talipotob2b.com üzerinden kategorilere göz atabilirsiniz.
Bayi üyeliği ücretsizdir. Üye girişinden sonra katalogun tamamını size özel fiyatlarla görür, sepete ekleyip sipariş verebilirsiniz.
Ücretsiz bayi üyeliği