Alternatör arızası belirtileri: marş motoruyla farkı
Akü şarj etmiyorsa suçlu alternatör mü, marş motoru mu? İki parçanın görevi, arıza belirtileri ve karışan noktalar tek yazıda.
Alternatör arızasının en tipik belirtisi, gösterge panelindeki akü (şarj) lambasının motor çalışırken yanık kalmasıdır. Buna farların rölantide sararıp gaz verince parlaması, kalorifer fanı açıldığında ışıkların kısılması, aracın bir süre sonra stop etmesi ve akünün sürekli boşalması eşlik eder. Marş motoru arızasında ise araç bir kere çalıştıktan sonra sorunsuz gider; sıkıntı sadece kontağı çevirdiğiniz anda yaşanır. Kısacası çalışma sırasında yaşanan elektrik sorunları alternatörü, çalıştırma anındaki sorunlar marş motorunu işaret eder.
Alternatör ne iş yapar?
Alternatör, motorun dönüş hareketini kayış aracılığıyla alıp elektrik enerjisine çeviren bir jeneratördür. Araç çalışırken farları, enjeksiyon sistemini, klimayı, fanı ve tüm elektronik üniteleri besleyen akım ondan gelir. Aynı anda aküyü de şarj ederek bir sonraki çalıştırma için enerji depolar. Yani akü aracı sadece çalıştırmaya yarayan depo, alternatör ise o depoyu dolduran üretim tesisidir.
Marş motoru ne iş yapar?
Marş motoru, kontağı çevirdiğinizde aküden gelen güçlü akımla volan dişlisini döndürerek motoru ilk hareketine zorlar. Motor kendi kendine çalışmaya başladığı anda marş motorunun görevi biter ve devreden çıkar. Bu yüzden marş motoru sadece birkaç saniye çalışan, ama çok yüksek akım çeken bir parçadır. Araç bir kere çalıştıysa, yolda yaşanan hiçbir sorunun sebebi marş motoru değildir.
Alternatör arızasını gösteren belirtiler
İlk sinyal genellikle şarj lambasıdır: kontak açıldığında yanması normaldir, motor çalıştıktan sonra sönmüyorsa şarj üretilmiyor demektir. Farların gece rölantide belirgin şekilde sararması, gaz verince parlaması da düzensiz üretimi gösterir. Kaputtan gelen ince bir uğultu veya vınlama sesi alternatör rulmanlarının yorulduğuna işaret edebilir. Yeni takılan bir akünün birkaç gün içinde yeniden bitmesi ise klasik alternatör senaryosudur.
Marş motoru arızasını gösteren belirtiler
Kontağı çevirdiğinizde tek bir metalik 'tak' sesi gelip motorun dönmemesi, marş motoru veya onun otomatiği tarafını işaret eden tipik bir tablodur. Bazen birkaç denemede tutması, bazen hiç ses gelmemesi de aynı yöne bakar. Marş dönerken duyulan tırmalama ve dişli sürtünme sesi, marş dişlisi ile volan arasındaki temasın bozulduğunu gösterebilir. Burada önemli ayrım şudur: farlar parlak, korna gür, gösterge ışıkları dinç ama motor dönmüyorsa akü büyük ihtimalle sağlamdır ve sorun çalıştırma tarafındadır.
Akü, alternatör ve marş motorunu karıştırmamak için
Aküsü zayıf bir araçta marş motoru yavaş ve ağır döner, ışıklar marş anında ciddi şekilde kısılır. Marş motoru arızasında ise ışıklar dimdik durur, sadece motor dönmez. Alternatör arızasında araç takviyeyle çalışır, biraz yol gider ve elektrikli ekipmanlar teker teker zayıflayarak stop eder. Bu üç tabloyu ayırt etmek, gereksiz parça değişiminin önüne geçer; şüphe varsa akü ve şarj değerlerini ölçtürmek en doğrusudur.
Kayış ve gergi, alternatörü taklit edebilir
Alternatör sağlam olduğu halde şarj etmiyorsa ilk bakılacak yer kayış sistemidir. Gevşemiş, parlamış ya da yağlanmış bir V kayışı kasnakta patinaj yapar ve alternatör yeterli devirde dönemez. Gergi rulmanının boşluk yapması da aynı sonucu doğurur; ıslak havalarda cızırtı sesi duyuluyorsa ipucu güçlüdür. Alternatör değiştirilirken kayış ve gergi rulmanının durumunu birlikte değerlendirmek, aracın kısa sürede geri gelmesini engeller.
Alternatör değişirken nelere dikkat edilir?
Alternatör seçiminde araca uygun amper değeri, kasnak tipi ve bağlantı kulak ölçüleri belirleyicidir. Aynı motora aynı yıl aralığında bile farklı amperde alternatör takılabildiği için araç şasi numarası veya eski parçanın üzerindeki kodla eşleştirme yapmak en güvenli yoldur. Kasnak tarafında tek yönlü (debriyajlı) kasnak kullanan araçlarda düz kasnaklı bir parça takmak titreşim ve kayış ömrü sorunu yaratır. Birçok durumda komple alternatör yerine kömür-konjektör veya rulman değişimi de gündeme gelebilir; karar ustanın parçayı sökünce gördüğü duruma göre verilir.
Marş motoru değişirken nelere dikkat edilir?
Marş motorunda diş sayısı, dönüş yönü, gövde çapı ve flanş bağlantısı araçtan araca değişir. Manuel ve otomatik şanzımanlı aynı model araçlarda farklı marş motoru kullanılabildiği için şanzıman tipini de belirtmek gerekir. Start-stop sistemli araçlarda marş motoru çok daha fazla devreye girecek şekilde üretilmiştir; buraya standart bir parça takmak kısa ömür demektir. Eski parçanın üzerindeki üretici kodunu okutmak, yanlış parça riskini en aza indirir.
Talip Oto'da ne bulabilirsiniz?
Alternatör, marş motoru, gergi rulmanı ve kayış çeşitleri Talip Oto'da 1989'dan beri ustaların ve servislerin kullandığı şekilde stoklanır. Parçayı araç şasi numarası veya OEM kodu üzerinden eşleştirir, İstanbul içinde motorlu kuryeyle aynı gün ustanıza ulaştırırız. Siparişlerinizi talipotob2b.com üzerinden verebilir, emin olamadığınız kodlarda 0216 565 22 76 numaralı hattan destek alabilirsiniz.
Bayi üyeliği ücretsizdir. Üye girişinden sonra katalogun tamamını size özel fiyatlarla görür, sepete ekleyip sipariş verebilirsiniz.
Ücretsiz bayi üyeliği